برداشت چهارم: حکیم ابوالقاسم فردوسی(رحمةالله علیه)

 داستان سینماگر جوانی که می خواست به زابلستان و با همکاری

           محسن دستان Big  Production بسازد!

                                       ( ادامه ) 

                   و اما نبرد محسن دستان و اسفندیار:

نخـست از کِرینَ ش برآویــختـند      دکور، آکساسـوار فرو ریـختند

چوآن خط فرضی بهم برشکست      تروکـاژ بردند به ناچـار دسـت 

میزانسن به بازیــگران ساخـتـند       چپ وراست هردوهمی تاختند

چنـان گرد و خاکـی بر آشوفـتـند       نمـا یاب ها بر زمیـن کوفـتـنـد

بسی کات داد این برآن،آن براین      نجنبیـد یک تک فـریم اینچنیـن

                                        فیلم مغلوبه می شود:

پـراکـنـده گـشـتـنـد زآوردگـــاه        غمی گشته هردو، عوامل تبـاه

کف اندردهانشان شده خون وخاک       جلیقه و تـُنبان شان چاک چاک

دیجیت برگرفتند و بوم خدنگ         ببردنـد ز روی نگاتیــو رنگ

ز آرک و فِلت نـور افـروخـتند        به مدیوم سرو ته همی دوختند

                    و اما اسفندیار لنز جادویی خویش می گیرد به کار:

چون اودست بردی به لنزکمان     نرستـی کس ازکادراوبـی گمـان

زفیلترطبرخون شدی این جهان     شدی آفتاب زعمق میـدان نهــان

به لنزی که جنسش زالماس بود     که زایـس پیش اوهمچو قرطاس بود

چون اوازکمان لنزکردش فکوس   شد آن فیلم بردارمحسن عبــوس

همی تاخت بر گردش اسفندیــار    نیامد بر او لـنـز محـسن به کــار

فرود آمد ازباره محسن چو بـاد     سـر نـــامـــور سوی بـالا نـهــاد

بخندیــد چــون دیـدش اسفندیــار    بدو گـفـت: کای محسن نامـدار!

گریزان به لانگت چرا برشـدی     چــو کـیـفـیـت لنـز من بـشـنـدی

چنین گفت محسن: که بیگاه شـد    زخورشید ونوردست کوتـاه شـد

شب تیره هرگزکه جوید آفیش!؟    واکنون توهم بایدت بوس وپیش!

       واما محسن دستان،خسته و نالان،نرم نرمک،جمع می کند دفترودستک:

زواره پـِی چای ناگه بدید         که محسن همی آه درمی کشید

بدو گفت محسن: به دستان بگوی        کزاین سینما من شدم رنگ وبوی

نگه کن که تاچاره کارچیست        مرا فـیـلـم سازی برآزارکیـست!؟

که گرمن زاین فیلم اسفندیــار        شبــی را سرآرم بـدیـن روزگــار

چنان دانم ای زال کامروزمن       همـان رسـتـم هستم بدیـن انجمن!

چو رفتی همی چاره لنز ساز        مـن آیـم کـنـون گـر بـمـانـم دراز

                  محسن دستان، افتان و خیزان، می رسد به ایران:

وزان روی محسن به ایران رسید      مر او را برآنگـونه دستـان بـدیـد

هرآن کارگردان بُد ازکشورش      نشستـند یک سربه دور و بــرش

بدوگفت زال:ای پسرگوش دار      نما چون به یاد آوری هــوش دار

همه فستیوال جهان را دراست       مگرکان،کآن را دری دیگرست!

یکی چاره دانم من اینرا گزین       که "سیمرغ" را یار خوانم براین

گراوباشدم زین سخن رهنمای       بماند به ما شهرت و فیلم و جای

                            واما محسن دستان و زال و دیگران،

                    درکاخ صد ستون گرد هم می شوند ورد خوانان:

ازایوان سه مجمرپرازهیمه برد      بادی گارد اوهم سه سروان وگـُرد

فسونگرچومُجری یکی دررسید      ز جیبش یکی تـَلّ بـیـرون کـشـیـد

ز فندک یکی آتشـی بر فروخت      به بالای آن تلّّ و لخـتی  بـسوخت

همان گه چو مرغ ازهوا بنگرید      چـو تالار وحـشت ش آمـد به دید!

           سیمرغ ،خرامان وبسان شیر ژیان، می نشیند در محفل دوستان:

بدوگفت سیمرغ: ژانم؟چه بود؟       که آمد اژین شان نیاژت به دود؟

چرا کل تو کردی به اشفندیار؟       آقاژاده، روئـیـن تـن و نــام دار!

بدو گفت محسن گراو را زبـند        نـبـودی دل مـن نگـشـتـی نـژنـد

مرا مردن آسان ترآیـد ز کـات        وگربازمانم  به او کیش و مات!

               سیمرغ به اومی رساند که جز یک راه، هیچ چاره ندارد

گزی دیـد برخـاک،سر به هوا        نشست از برش مرغ  فرمانـروا

بدوگفت شاخی گزین راست تر       سرش برتریـن وتنش کـاست تر

بر زه کمان را و این چوب گز        بـدیـن گـونه پرورده در آب رز

ابرلنزاو راست کن هردودست       زدوربین وفیلمش فراشوی دست!

         محسن دستان، خوشحال وخندان با تیرگز، بازمی گردد سر مرز:

بپـوشیـد محسن سلیــح نبــرد        سپس تـکـیـه بر چـارپـایـه بزد

بدوگفت برخیزازاین خواب خوش    بر آویز با محسن شیر کش

کمان را به زه کرد وآن تیرگز      که پیکان ش را داده بودآب رز

بـزد تـیـــر بـر لنـز اسفندیـــار      سیــه شد نمــا پیـش آن نـام دار

نگون شد سردوربینش زبست       بیفتـاد تایـمر، کلاکت زدسـت!

                  سکوتی مرگبار، حاکم می شود براردوی اسفندیار:

زمانی همی بود تا یافت هوش       به یک گوشه ای رفت،بگشاد گوش

سرتیـربگرفت و بیرون کشیـد       بسی خورده لنزش دراطراف دید

چنینش بگفت با خود اسفندیار:      که این هم ز"چین" بود وناپایدار!

بدین چوب شد فیلمم آخربه سر      زسیــمرغ و آن محسن چـاره گـر

چنین گفت بـا محسن اسفندیـار:      که یک چیزخواهم زتو،گوش دار

کنون بهمن این نامور پور من       که دستـیــار اول به دستــور مـن

برفـتم پـدر وارش انـدر پـذیــر      هـمه هرچ دانی ورا یـاد گیـر

بیــاموز پردازش سیـنـمـــا      کلــوزآپ و لانگ و شکــار نمـا

مدیوم واینسرت،نی شات وکات     همی گفت وگو،عکس با تذکرات

که بهـمن ز مـن یــادگـاری بود      سرافـــرازتـر کـردگـــــاری بود

                           فردا روز محسن دستان به بدرقه اسفندیار

                                با یال و کوپال می آید دم ترمینال:

چل اشتر بیاورد محسن گزین        ز بـالاش آرشیـوی هند و چـیـن

دواشتربُدی زیردوربین وجای       ده از آن بُدی زیر تختش جـدای

همی خورده لنز و نگاتیوسیاه        پشـــوتن همــی برد پیــش سپـاه

سپه رفت وبهمن به زابل بماند       بسی جدول ضرب از بربخواند!

                              *     *     *     *

رسیـدش به پایانم این داستـان        که بر خواندم ازگفتـه بـاستـان

ولیکن کنونم ز نـام آوران        ازآن کـردگـاران ایـران جـوان

ز رستم، ز زال و ز اسفندیار        پشـوتن وزان بهمن نـام دار

ز فردوسی و شاهنـامه جدای        که بی آن مباشد سرمن به جای

بترسم که خواهند مرگم به ظن      اگرزین نسق بشنوند این سخن.

                                                                    در پناه دادار یکتا

           کلمات و ترکیبات تازه:

          دیجیت: مراد احتمالاً دوربین Digital بوده در قدیم

          زایس[Zeiss]: از مارک های معروف لنز بوده ایضاً در قدیم!